Wednesday, 1 November 2017

Penerimaan Kaum India Terhadap Bahasa Kebangsaan

Salah satu salah tanggap, prejudis dan stereotaip yang mungkin wujud terhadap kaum India adalah bahawa kelompok ini kurang terbuka terhadap kedudukan Bahasa Malaysia sebagai bahasa kebangsaan, bahasa komunikasi, bahasa rasmi, bahasa perpaduan dan bahasa pengantar.

Salah tanggap ini mungkin wujud berikutan kurangnya kaum India – secara relatif berbanding kaum Melayu – terlibat dalam bidang-bidang yang mengutamakan penggunaan bahasa kebangsaan. Kemampuan dan kecenderungan kaum India menggunakan Bahasa Inggeris, Tamil dan bahasa ibunda (seperti Malayalam, Telugu dan Punjabi) juga mungkin dilihat sebagai tanda-tanda kurang menerima kepentingan bahasa kebangsaan.

Sejak kecil, saya secara peribadi mempunyai pengalaman bergaul dengan masyarakat pelbagai kaum dan agama. Kumpulan Sasterawan Kavyan (Kavyan) yang diasaskan pada tahun 1999 pula memberikan saya peluang lebih formal untuk mendekati masyarakat di seluruh negara menerusi acara bahasa, sastera, kebajikan, seni dan budaya.

Bercakap secara khusus mengenai komuniti India, hakikat yang tidak dapat dinafikan adalah bahawa kanak-kanak, remaja, belia dan golongan dewasa tidak ada sebarang masalah untuk menerima bahasa kebangsaan sebagai sebahagian daripada kehidupan mereka. Mereka sedar bahawa bahasa kebangsaan tidak sesekali menghalang – apatah lagi menghapuskan – bahasa ibunda dan bahasa-bahasa lain yang ingin mereka turut kuasai.


Kewujudan Sekolah Jenis Kebangsaan Tamil (SJKT) sering dijadikan contoh kekurangan penerimaan bahasa kebangsaan sebagai bahasa rasmi dan bahasa pengantar dalam kalangan kaum India. Salah tanggap ini sama sekali tidak berasas. Sama ada kanak-kanak kaum India belajar di SJKT, Sekolah Kebangsaan (SK) atau Sekolah Jenis Kebangsaan Cina (SJKC), mereka masih menerima dan memperakukan kepentingan serta kedudukan bahasa kebangsaan.

Tohmahan yang sering dilemparkan kepada pelajar lepasan SJKT dan SJKC adalah kekurangan pencapaian akademik dalam mata pelajaran Bahasa Malaysia di sekolah. Tuduhan seperti ini menunjukkan kedangkalan dan kejahilan kita terhadap hakikat perbezaan antara bahasa kebangsaan sebagai mata pelajaran akademik di sekolah dan penerimaan bahasa kebangsaan tanpa perlu menjadi pakar lingustik bahasa. Usah kita lupa bahawa seseorang yang mencintai sesuatu bahasa tidak semestinya merupakan pakar linguistik dalam bahasa berkenaan.

Sering kali ada pihak yang mengeluarkan pelbagai kenyataan negatif mengenai penerimaan bahasa kebangsaan oleh generasi muda kaum India. Misalnya, akhbar Berita Harian (18 Mac 2010) memetik kenyataan Raja Rajeswari Seetha Raman yang “mendedahkan kajiannya terhadap pelajar bukan Melayu menunjukkan hanya 30 daripada 300 responden berminat terhadap bahasa Melayu.”

Kenyataan-kenyataan negatif dan tidak berasas daripada pihak tidak bertanggungjawab seperti di atas terus menyembunyikan hakikat sebenar penerimaan kaum India terhadap bahasa kebangsaan. Dalam realiti, kaum India – termasuk individu yang mungkin kurang cemerlang dalam mata pelajaran Bahasa Malaysia di sekolah – menerima bahasa kebangsaan dengan hati dan tangan terbuka. Malangnya, gambaran negatif yang diberikan oleh pihak tidak bertanggungjawab menyebabkan hakikat ini kurang diketahui umum.

Maklumat rasmi yang terkandung dalam Pelan Tindakan Masyarakat India Malaysia (2017) terbitan Pejabat Perdana Menteri menunjukkan secara tuntas bahawa bahasa kebangsaan dan Tamil merupakan bahasa yang paling difahami masyarakat India di Semenanjung Malaysia. Malah, kemampuan membaca dan mengarang (menulis) bahasa kebangsaan dalam kalangan mereka lebih tinggi berbanding Tamil.

Ramai individu kaum India yang lahir selepas tahun 1960 bukan sahaja memiliki tahap penerimaan yang tinggi terhadap bahasa kebangsaan, malah memiliki penguasaan bahasa yang amat tinggi dan membanggakan. Penglibatan dan sumbangan mereka dapat dilihat dalam hampir semua bidang yang mementingkan penggunaan bahasa kebangsaan, misalnya bidang penyiaran, kewartawanan, penulisan, perguruan, perniagaan, pengurusan, pentadbiran, penyelidikan dan politik.


Berdasarkan pengalaman saya secara peribadi sejak tahun 1970-an, serta pengalaman Kavyan sejak tahun 1999, memang terbukti kaum India tidak ada sebarang masalah untuk menerima bahasa kebangsaan dalam kehidupan seharian. Walaupun sebahagian kaum India tetap memperjuangkan hak penggunaan bahasa ibunda serta hak untuk menghantar anak-anak ke SJKT, perjuangan ini tidak sesekali membawa makna mereka menolak atau menentang bahasa kebangsaan.

Sama ada di SK, SJKT, sekolah menengah, kolej, universiti, pasar, pasar raya, pasar malam, mesyuarat atau di mana-mana, kaum India tidak menghadapi masalah untuk berkomunikasi menggunakan bahasa kebangsaan. Memanglah ada individu yang menghadapi masalah dari segi sebutan dan kefasihan pertuturan, tetapi situasi itu tidak sesekali boleh dijadikan bukti kononnya kaum India kurang menerima bahasa kebangsaan.

Sekiranya difikirkan, ramai juga individu kaum Melayu yang kurang menguasai bahasa Melayu serta kurang cemerlang dalam mata pelajaran bahasa kebangsaan di sekolah. Adakah kes-kes terpencil itu boleh dijadikan alasan dan bukti untuk menuduh orang Melayu tidak menguasai bahasa ibunda? Tentu tidak wajar dan tidak adil! Begitulah juga dalam hal penerimaan bahasa kebangsaan dalam kalangan kaum India. Tahap penguasaan dan kefasihan tidak boleh dijadikan kayu ukur untuk menghukum seseorang tidak menerima atau tidak mencintai sesuatu bahasa.


Saya berpendirian tegas bahawa kaum India di Malaysia sudah menerima bahasa kebangsaan sebagai sebahagian daripada hidup mereka. Jika kaum India tidak menghadiri perhimpunan “Hari Pejuang Bahasa 152” atau aktiviti bahasa dan sastera anjuran Dewan Bahasa dan Pustaka (DBP), tidak bermaksud mereka belum menerima bahasa kebangsaan. Tentu ada sebab-sebab lain mengapa mereka tidak menghadiri acara-acara berkenaan. Kekurangan di pihak penganjur perlu disiasat dan dibetulkan, tanpa terburu-buru menuduh kaum India tidak menerima bahasa kebangsaan.

Tahap penerimaan bahasa kebangsaan oleh kaum India juga tidak boleh diukur menerusi jumlah penulis kaum India yang menghasilkan karya bahasa kebangsaan, atau jumlah pelajar yang lulus cemerlang dalam mata pelajaran berkenaan di sekolah. Sebaliknya, kita perlu turun padang untuk bergaul dengan kaum India di semua lapangan untuk melihat sendiri betapa mereka sedikitpun tidak menghadapi masalah menerima bahasa kebangsaan dalam kehidupan seharian.

Pengalaman saya dan Kavyan menjadi bukti dalam hal ini. Saya turut menghubungi beberapa individu untuk mendapatkan pandangan mereka dalam isu ini. Anuradha Chelliah, seorang guru Bahasa Inggeris dari Banting, Selangor bukan sahaja berbangga dengan bahasa kebangsaan, malah menggalakkan anak-anak beliau membaca buku bahasa kebangsaan dan tidak kekok berkomunikasi menggunakan bahasa kebangsaan di rumah.


“Saya juga sentiasa berinteraksi dengan rakan-rakan dan guru-guru di sekolah menggunakan bahasa kebangsaan, walaupun saya merupakan seorang guru subjek Bahasa Inggeris,” kata Anuradha yang turut menjadi sukarelawan dalam menjayakan beberapa program bahasa dan sastera anjuran Kavyan di sekitar Banting. Murid-murid kaum India yang menyertai siri program berkenaan menerima penggunaan bahasa kebangsaan tanpa sebarang prasangka. Sejak kecil, mereka sedar bahawa bahasa kebangsaan merupakan salah satu identiti dan jati diri sebagai rakyat negara ini.

Sikap menerima dan menjiwai bahasa kebangsaan turut hadir dalam kalangan individu kaum India yang lazim menghasilkan karya menggunakan bahasa Inggeris atau Tamil. Hasil pengalaman Kavyan yang sentiasa berusaha mewujudkan interaksi antara penulis kaum India yang menghasilkan karya pelbagai bahasa, amat jelas bahawa rata-rata penulis kaum India – sama ada penulis karya bahasa kebangsaan, Inggeris atau Tamil – memiliki penguasaan bahasa kebangsaan yang amat baik dan membanggakan. Janganlah semata-mata kerana mereka menulis karya bahasa Inggeris atau Tamil, maka kita melakukan pemetakan atau stereotaip kononnya mereka kurang menguasai dan kurang mencintai bahasa kebangsaan.

Seorang lagi individu yang sempat berkongsi pandangan ialah V.K. Ezhilarasi Velautham @ Krishnan, seorang pesara guru yang tinggal di Cheras, Kuala Lumpur.  Walaupun beliau seorang guru Bahasa Inggeris dengan pengalaman mengajar lebih 20 tahun di SJKT, beliau menulis karya bahasa kebangsaan. Ezhilarasi juga selalu membawa anak-anak murid (dari sekolah dan kelas tuisyen) menyertai siri acara bulanan anjuran Kavyan di Pusat Kebudayaan India, Brickfields.


“Kaum India di sekeliling tempat tinggal saya sekarang kebanyakannya murid sekolah Tamil. Semasa saya mula-mula mengenali mereka, penguasaan bahasa kebangsaan adalah sesuatu yang amat sukar bagi mereka. Ibu bapa meminta saya mengajar kelas tuisyen untuk membantu anak-anak dalam pelajaran di sekolah. Pada awalnya, motif mereka semata-mata mahu lulus subjek Bahasa Malaysia di sekolah. Apabila mula mengenali keindahan bahasa ini secara mendalam, mereka mula benar-benar mencintai dan menerimanya  sepenuh hati,” Ezhilarasi menghuraikan.

Pada pengamatan beliau, ibu bapa kepada kanak-kanak berkenaan juga mula menunjukkan minat terhadap bahasa kebangsaan. Selain daripada menggalakkan anak-anak menyertai acara bahasa dan sastera anjuran Kavyan, ibu bapa berkenaan turut mula hadir sama sebagai peserta.

Selama ini, pendekatan yang digunakan adalah dengan mengatakan bahawa orang Bukan Melayu perlu menguasai bahasa kebangsaan jika mereka mahu mengaku dan mengiktiraf diri sebagai rakyat Malaysia. Kavyan pula menggunakan pendekatan memupuk rasa bangga dalam menjadikan bahasa kebangsaan sebagai identiti diri rakyat Malaysia. Pendekatan lebih lunak ini diakui amat berkesan dalam membantu meningkatkan lagi penerimaan dan kecintaan kaum India terhadap bahasa kebangsaan.


Sesungguhnya pengalaman Kavyan sejak diasaskan pada tahun 1999, serta pengalaman peribadi saya sejak tahun 1970-an membuktikan bahawa rata-rata masyarakat India tidak menghadapi masalah untuk menerima bahasa kebangsaan sebagai nilai tambah yang meningkatkan perasaan bangga menjadi rakyat Malaysia. Walaupun tidak semua individu kaum India menjadi penulis, guru atau terlibat dalam profesion yang mengutamaan penggunaan bahasa kebangsaan, amat tidak wajar menjatuhkan hukuman kononnya mereka memiliki kecintaan dan penerimaan yang lebih rendah terhadap bahasa kebangsaan berbanding orang Melayu di negara ini.

Kita boleh juga melihat dalam kalangan politikus kaum India yang lahir selepas pembentukan Malaysia (1963). Sama ada di pihak pemerintah atau pembangkang, golongan politikus muda dan berwawasan ini menyedari kepentingan bahasa kebangsaan sebagai wahana yang amat penting dalam kehidupan. Mereka mampu berucap, berbahas, berhujah, berkomunikasi dan berkempen menggunakan bahasa kebangsaan secara spontan, fasih dan penuh penguasaan.

Sekiranya kita mampu membuang tabir prejudis serta bersedia untuk menghapuskan tanggapan negatif dalam minda, maka kita akan dapat menerima realiti yang terbentang di depan mata. Kita akan mampu melihat, mendengar dan menikmati pengunaan bahasa kebangsaan yang sungguh indah dan merdu dalam kalangan masyarakat India.


Soalnya, apakah kita bersedia untuk menghapuskan prasangka, serta membuka mata dan minda, lalu menikmati keindahan itu? Atau apakah kita mahu terus menggunakan hakikat penguasaan dwibahasa  dan tribahasa dalam kalangan kaum India sebagai alasan untuk menuduh mereka kurang mencintai dan kurang menerima pakai bahasa kebangsaan dalam kehidupan seharian?

[Makalah ini ditulis oleh Uthaya Sankar SB pada 18 Ogos 2017 dan tersiar di majalah Dewan Masyarakat, Oktober 2017. © Uthaya Sankar SB 2017. Harap maklum bahawa anda membaca makalah ini serta mana-mana paparan di mana-mana blog kendalian Uthaya Sankar SB atas pilihan sendiri. Tidak ada sesiapa yang memaksa anda.]